Ποσοστό 18,65% της αξίας των δημοσίων συμβάσεων μεγάλης αξίας που ελέγχθηκαν το δίμηνο Ιουλίου - Αυγούστου 2025 κρίθηκε μη νόμιμο από το Ελεγκτικό Συνέδριο, στο πλαίσιο της υποχρεωτικής διαδικασίας προσυμβατικού ελέγχου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα, χάρη σε αυτή τη διαδικασία αποτράπηκε η υπογραφή και εκτέλεση παράνομων συμβάσεων συνολικής αξίας 363,06 εκατ. ευρώ, ποσό που ουσιαστικά «γλίτωσε» το Δημόσιο και, κατ’ επέκταση, οι πολίτες. Παρ’ όλα αυτά, τα ευρήματα επιβεβαιώνουν την επίμονη παθογένεια που χαρακτηρίζει το σύστημα των δημοσίων συμβάσεων στη χώρα, το οποίο εξακολουθεί να εμφανίζει σοβαρές αδυναμίες, είτε από ανεπάρκεια είτε από σκοπιμότητα των αναθετουσών αρχών.
Ειδικότερα, κατά το εξεταζόμενο δίμηνο, τα Κλιμάκια Προσυμβατικού Ελέγχου του Ελεγκτικού Συνεδρίου —που ελέγχουν συμβάσεις άνω του 1,7 εκατ. ευρώ— εξέτασαν 270 συμβάσεις συνολικού ύψους περίπου 1,67 δισ. ευρώ. Από αυτές, 27 συμβάσεις, αξίας 348.754.721,40 ευρώ, κρίθηκαν μη νόμιμες. Την ίδια περίοδο, οι Υπηρεσίες Επιτρόπων της επικράτειας, που ελέγχουν συμβάσεις μεταξύ 300.000 και 1,7 εκατ. ευρώ, προχώρησαν σε έλεγχο 858 συμβάσεων συνολικού ύψους 269.583.211,09 ευρώ, εκ των οποίων επίσης 27, αξίας 15.308.320,12 ευρώ, απορρίφθηκαν ως μη σύννομες.
Συνολικά, από τις αρχές του 2025 έως και τον Αύγουστο, το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει ελέγξει 4.797 δημόσιες συμβάσεις αξίας άνω των 300.000 ευρώ. Από αυτές, 140 κρίθηκαν μη νόμιμες, ποσοστό περίπου 7%. Ωστόσο, η οικονομική σημασία των ευρημάτων είναι δυσανάλογα μεγαλύτερη, καθώς οι παράνομες συμβάσεις αντιστοιχούν σε αξία περίπου 820 εκατ. ευρώ επί συνόλου 9,33 δισ. ευρώ, δηλαδή στο 8,7% της συνολικής αξίας. Από τις 4.797 συμβάσεις, οι 1.264 ήταν άνω του 1,7 εκατ. ευρώ, με τις 62 εξ αυτών, αξίας 774 εκατ. ευρώ, να κρίνονται μη νόμιμες.
Το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει επανειλημμένα επισημάνει ότι οι συχνές παρατυπίες και πλημμέλειες στις διαδικασίες ανάθεσης οδηγούν όχι μόνο σε απώλεια δημόσιων πόρων, αλλά και σε καθυστερήσεις στην υλοποίηση έργων και προμηθειών κρίσιμης σημασίας για το Δημόσιο. Στην έκθεση που δημοσιοποίησε τον περασμένο Ιούλιο, το ανώτατο δικαστήριο εντόπισε 13 ουσιώδεις πλημμέλειες στις διαδικασίες των διαγωνισμών για την περίοδο Ιουλίου 2023 - Δεκεμβρίου 2024, όπως η ελλιπής τεκμηρίωση της σκοπιμότητας και του προϋπολογισμού, ο αδικαιολόγητος αποκλεισμός προσφορών και οι «φωτογραφικοί» όροι που περιορίζουν τον ανταγωνισμό.
Τα νέα στοιχεία αποτυπώνουν όχι μόνο το εύρος των προβλημάτων στη διαχείριση των δημοσίων συμβάσεων, αλλά και την ανάγκη για πιο αυστηρούς ελέγχους, ενίσχυση της διαφάνειας και εκπαίδευση των αρμόδιων φορέων, ώστε να περιοριστούν οι στρεβλώσεις που επιβαρύνουν το Δημόσιο και καθυστερούν την αναπτυξιακή πορεία της χώρας.
